Kuraklık ve El Nino şoku mısır fiyatlarını vurdu
El Nino şoku, savaş kaynaklı jeopolitik aksaklıklarla birleşerek tarım piyasalarını sarsıyor. Mısırın kile fiyatı 5,2425 dolarla 3 yılın zirvesine tırmanırken, petrol fiyatlarının biyoyakıt talebini körüklemesi, gıda güvencesi ile enerji dönüşümü arasındaki d…
Dünya genelinde sürdürülebilir gıda sistemleri aşırı iklim olayları ve siyasi istikrarsızlıkların kıskacında ivme kaybediyor. Chicago Ticaret Borsası’nda (CBOT) işlem gören mısırın kile fiyatı, El Nino hava olayının yarattığı kuraklık baskısı, ABD’deki rekolte düşüşleri ve Ukrayna merkezli lojistik aksamaların etkisiyle 5,2425 dolara kadar tırmanarak son 3 yılın en yüksek seviyesini kaydetti. Temmuz sonuna göre yüzde 11’in, 2025 sonuna göre ise yüzde 17’nin üzerinde gerçekleşen bu artış, küresel tarım emtiasında arz endişelerinin ulaştığı kritik boyutu gözler önüne seriyor.
Talepteki azalma piyasayı pozitif etkiliyor
Haziran ayı itibarıyla etki alanını genişleten El Nino, Brezilya, ABD, Güneydoğu Asya ve Batı Afrika hattında rekolte beklentilerini doğrudan aşağı çekti. ABD’nin Orta Batı bölgesinde gerçekleşen mısır hasadının öngörülen tahminlerin altında kalması ve Avrupa’daki olumsuz hava koşulları küresel arzı daraltırken, Rusya ve Ukrayna’nın nakliye rotalarına yönelik hamleleri mahsulün son tüketiciye ulaşmasını imkansız hale getiriyor. Yüksek enerji ve gübre maliyetleri de eklendiğinde, piyasaların yeni arz şoklarını telafi etme marjı giderek daralıyor.
Gıda ve enerji politikalarının kesişim noktası olan biyoyakıt sektörü, tarımsal fiyatlar üzerinde ek bir yük oluşturuyor. Dünya genelinde üretilen mısırın yaklaşık yüzde 60’ının endüstriyel alanda kullanılması, yüksek petrol fiyatlarıyla birleştiğinde biyodizel hammaddesi olarak mısıra olan talebi patlatıyor. Öte yandan ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz artıracağına yönelik öngörülerin gücünü kaybetmesi ve dolara talebin azalması da emtia piyasasını pozitif etkiliyor.
Mısırda El Nino etkisi görülüyor
Konuyla ilgili açıklamada bulunan Vadeli İşlem ve Emtia Piyasaları Uzmanı Zafer Ergezen, haziran ayıyla birlikte El Nino’nun etkisine girildiğini belirtti.
Bunun özellikle Güney Amerika, Güneydoğu Asya, Avustralya’da görüldüğünü, kısmen de olsa ABD ve Avrupa tarafında da bu etkilerin hissedildiğini ifade eden Ergezen, “Batı Afrika’da yine bunun ciddi etkilerini görüyoruz. Şimdi bu çerçevede baktığımız zaman özellikle Brezilya, ABD, Güneydoğu Asya tarafında mısır rekoltesinin azalacağı endişesi vardı. El Nino etkisinden dolayı Brezilya kaynaklı mısır üretiminde ve ABD kaynaklı mısır rekoltesinde düşüşler olabileceğini düşünüyorduk. Üretim ve rekoltedeki bu düşüş tahminleri gerçekleşmeye başladı” dedi.
Petrol fiyatları yüksek olunca biyodizel üretiminde kullanılan mısıra talebin arttığını dile getiren Ergezen, dünyada üretilen mısırın yaklaşık yüzde 60’ının endüstriyel alanda kullanıldığını vurguladı.
El Nino etkisi devam edecek
El Nino ve petrol fiyatlarındaki etkiler birleşince mısır fiyatında ciddi bir yukarı yönlü hareketlenme görüldüğünü ifade eden Zefer Ergezen, “El Nino etkisi önümüzdeki senenin başına kadar devam edecek.
Petrol fiyatları da bu seviyelerde kalmaya devam ederse, bütün bunlar bize mısırda yukarı yönlü fiyatlamalar görülebileceğini gösteriyor" diye konuştu.
Kaynak: Dünya Gazetesi